Les 1: Zelfverantwoordelijkheid en eigenaarschap, wat is dat eigenlijk?

Eigenaarschap, we hebben het er steeds vaker over in het onderwijs.

In de scholen is het een hot item “de leerling meer eigenaarschap geven”. Maar wat bedoelen ze daarmee? Wat doet een tiener die eigenaarschap pakt?

Een eigenaar ben je of ben je niet, dat is iets wat je niet kan leren. Een tiener is de eigenaar van zijn leven, denken en van zijn leerproces.

Eigenaarschap is dat de tiener zich verantwoordelijk voelt voor zijn/haar eigen leerproces én er ook bewust sturing aan geeft. Bijvoorbeeld door voortdurend alert te zijn op wat goed en niet goed gaat en vervolgens initiatief neemt om bij te sturen als iets niet goed gaat.

Waaraan zie je dat een tiener geen eigenaarschap pakt?

Als hij/zij bij tegenvallende resultaten bijvoorbeeld vooral naar de docent wijst. “Ja maar die docent geeft ook geen goede uitleg, geeft teveel huiswerk, is altijd chagerijnig enz”. De schuld ligt altijd buiten de tiener zelf. Dat is het makkelijkste en veiligste, want dan kan je er zelf niks aan doen én dus hoef je niet in actie te komen. De tiener die niet bewust is van de invloed van zijn/haar eigen gedrag pakt dus geen eigenaarschap. Het leven overkomt hem/haar vooral.

Denk ook weer even aan het 90-10 principe van Covey, 10% overkomt je en 90% is hoe jij ermee omgaat. Je mindset heeft ook met eigenaarschap te maken.

Verdiepende vragen:

1. Hoe kijk jij als ouder tegen het eigenaarschap van je tiener aan?
a) Waar voelt en pakt hij eigenaarschap?
b) Waar voelt en pakt hij geen eigenaarschap?

2. Op welke manier geef je je tiener eigenaarschap rondom zaken als afspraken, schoolwerk e.d?

3. Wat is mogelijk jouw aandeel dat jouw tiener weinig of geen eigenaarschap voelt/pakt voor de zaken van je antwoord bij vraag 1b?

4) Hoe ga jij zelf om met eigenaarschap in het leven? Ben jij bewust van de dingen waar je wel/geen invloed op hebt?
Of val je ook nog regelmatig in de valkuil dat het leven je overkomt en jij het slachtoffer bent en geen invloed erop hebt? (even confronterend misschien).

5) Hoe wil je zelf met eigenaarschap en zelfverantwoordelijkheid omgaan in het leven?

6) Zijn er nu nog gedachten die het lastig voor je maken? Zo ja, welke gedachten zijn dat?