Les 4: Perfectionisme is vaak een schreeuw om erkenning
Perfectionisme en faalangst gaan hand in hand. De tiener wil alles zo perfect mogelijk doen, om maar geen fouten te maken, geen kritiek te krijgen en niet de kans te lopen om afgewezen te worden of te falen. Deze tieners kijken erg kritisch naar zichzelf, praten ook negatief en kritisch tegen zichzelf, dit gedrag is gebaseerd op angst en onzekerheid. Perfectionisme is gericht op een vermijdingsdoel (het voorkomen te falen), het voorkomen van iets…dat geeft stress. De tieners koppelen hun identiteit aan hun prestaties. “Als ik goed presteer, dan doe ik er toe. Als ik een onvoldoende haal, dan voelt het als een bevestiging dat ik niet goed genoeg ben”. Daardoor is het vaak een kwestie van alles of niets bij deze tieners. Als een tiener het idee heeft iets niet perfect te kunnen doen, doen ze het liever niet. Perfectie kan dus zorgen voor stagnatie. Ze beseffen niet dat iets doen altijd beter is dan niets doen.
Het is belangrijk om te beseffen dat je geen perfectionist BENT, maar dat je het DOET. Deze woordkeuze zorgt ervoor dat je voor verandering kan zorgen. Als je “nou eenmaal een perfectionist bent” krijg je het idee en gevoel dat er niks aan te doen is. Maar dat is onjuist.
Wat zit er eigenlijk achter dit gedrag? En hoe kan je tieners helpen die worstelen met perfectionisme? En de vraag is natuurlijk ook of de tiener zijn/haar perfectionisme als negatief ervaart, zo niet dan kan je je afvragen of er wel een probleem is. In deze les gaan we hier dieper op in. De les bestaat uit een afbeelding, artikel, filmpje en podcast
Verdiepende vragen:
1. Is er perfectionisme binnen jullie gezin aanwezig? Zo ja bij wie?
2. Heeft de desbetreffende persoon er zelf last van of wordt het niet als probleem ervaren?
3. Wat is de oorzaak bij de desbetreffende persoon nu je in deze les hebt geleerd wat er vaak achter perfectionisme zit?
4. Perfectionisme geeft een bepaald gevoel van controle en zekerheid. Wat zou er volgens de desbetreffende persoon gebeuren als je het perfectionisme los zou laten? Schrijf het uit
5. Wat kost de perfectionisme?
6. Wat levert de perfectionisme op?
7. Hoe zou je graag in het leven willen staan (anders dan nu?)? Schrijf het helemaal voor jezelf uit, zodat je het echt voor je ziet en ook het gevoel krijgt wat je in die nieuwe situatie zou hebben.
8. Wat is het grootste verschil tussen de gevisualiseerde situatie en de huidige?
9. Welke kleine stap wil jij zetten om dichterbij je visualisatie te komen?
10. Visualiseer dit elke avond voor het slapen gaan en verbaas je wat er gaat gebeuren vanaf nu.